by Suryaa Desk | Sat, Jan 03, 2026, 11:06 PM

మనలో చాలా మంది పెట్టుబడులు పెడుతుంటారు. ఇక్కడ స్టాక్స్ లేదా మ్యూచువల్ ఫండ్స్ లేదా బంగారం, ల్యాండ్, వాణిజ్య స్థలం ఇలాంటి ఆస్తులపై ఇన్వెస్ట్ చేస్తుంటారు. అయితే తిరిగి వీటిని విక్రయించినప్పుడు మనం వాటిపై వచ్చే లాభాలపై టాక్స్ చెల్లించాల్సి వస్తుంది. ఆదాయపు పన్ను చట్టం కింద ఇక్కడ కొన్ని రూల్స్ ఉన్నాయి. ఇక్కడ ఆస్తిని చాలా తక్కువ కాలం (1-3 ఏళ్ల వరకు) ఉంచుకుని అమ్మితే వచ్చే లాభంపై షార్ట్ టర్మ్ క్యాపిటల్ గెయిన్స్ టాక్స్ వర్తిస్తుంది. ఇక్కడ షేర్లు, మ్యూచువల్ ఫండ్స్ వంటి వాటిపై ఏడాది దాటితే లాంగ్ టర్మ్ క్యాపిటల్ గెయిన్స్ టాక్స్ వర్తిస్తుంది. స్థిరాస్తి అంటే ఇల్లు లేదా భూమి వంటి వాటికి రెండేళ్లలోపు అమ్మితే షార్ట్ టర్మ్, దాటితే దీర్ఘకాలిక మూలధన లాభాల పన్ను (లాంగ్ టర్మ్ క్యాపిటల్ గెయిన్స్) వర్తిస్తుంది. బంగారం, ఇతర ఆస్తులపై అయితే మూడేళ్లు దాటితే లాంగ్ టర్మ్ క్యాపిటల్ గెయిన్స్ టాక్స్ వర్తిస్తుంది.

షేర్లు, మ్యూచువల్ ఫండ్ యూనిట్లను విక్రయించడం ద్వారా STCG వర్తిస్తే ఇక్కడ లాభాలపై 20 శాతం నేరుగా పన్ను పడుతుంది. అదే స్థిరాస్తి, బంగారం దాంట్లో STCG వర్తిస్తే ఇక్కడ వచ్చిన లాభాన్ని మీ ఆదాయానికి కలిపి ఆదాయపు పన్ను చట్టం పన్ను శ్లాబుల ఆధారంగా టాక్స్ విధిస్తుంది. అదే LTCG అయితే ఏడాది దాటిన తర్వాత అమ్మితే సంవత్సరానికి రూ. 1.25 లక్షలకు మించి లాభం వస్తే 12.5 శాతం టాక్స్ వర్తిస్తుంది. రూ. 1.25 లక్షలకు మించి ఉన్న లాభంపై ఈ టాక్స్ పడుతుంది. ఇదే స్థిరాస్తి విషయంలో రెండేళ్లు దాటితే, బంగారం వంటి దాంట్లో మూడేళ్లు దాటితే లాంగ్ టర్మ్ క్యాపిటల్ గెయిన్స్ టాక్స్ లెక్కించాల్సి ఉంటుంది.

>> ఇక్కడ 1961, ఆదాయపు పన్ను చట్టంలోని సెక్షన్ 54F గురించి తెలుసుకోవాలి. ఇది మెరుగైన పన్ను ప్రయోజనాల్ని కల్పిస్తుంది. ఇక్కడ మీరు లాంగ్ టర్మ్ క్యాపిటల్ గెయిన్స్ టాక్స్ నుంచి తప్పించుకునే వెసులుబాటు ఉంటుంది. ఈ విషయం తెలియక చాలా మంది లక్షల్లో పన్ను చెల్లించాల్సి వస్తుంది. 100 శాతం మీరు దీనికి అర్హత సాధిస్తే.. పైసా పన్ను కట్టక్కర్లేదు. ఇక్కడ మీరు నివాస గృహం కాకుండా.. ఇతర ఆస్తుల్ని (బంగారం, షేర్లు, ప్లాట్లు వంటివి) అమ్మితే వచ్చే లాభాలపై ఈ సెక్షన్ ద్వారా పన్ను ఆదా చేసుకునేందుకు వీలుంటుంది.

అయితే ఇక్కడ మీరు ఏదైనా విక్రయిస్తే వచ్చిన మొత్తాన్ని.. కొత్త ఇల్లు కొనేందుకు లేదా కట్టుకునేందుకు ఉపయోగించాలి. ఇక్కడ మీరు అమ్మిన ఆస్తి.. దీర్ఘకాలిక మూలధన ఆస్తి అయ్యుండాలి. ఇంకా పాత ఆస్తి అమ్మకానికి సంవత్సరం ముందు లేదా రెండేళ్ల తర్వాత కొత్త ఇంటిని కొనుగోలు చేయాలి. అదే కట్టుకోవాలనుకునే వారు మాత్రం.. ఆస్తిని విక్రయించిన మూడేళ్లలోపు నిర్మించుకోవాలి. ఈ సెక్షన్ కింద గరిష్ఠంగా రూ. 10 కోట్ల వరకు పన్ను మినహాయింపు పొందొచ్చు. ఆలోపు ఎంతతో కొనుగోలుచేసినా పైసా పన్ను పడదు. అయితే మీరు అమ్మితే వచ్చిన ఆదాయం మొత్తాన్ని.. కొత్త ఇంటి కోసం ఖర్చు చేయకుంటే ఇక్కడ మీకు పన్ను మినహాయింపు పూర్తి స్థాయిలో లభించదు. ఇక్కడ గుర్తుంచుకోవాల్సిన మరో ముఖ్యమైన విషయం ఏంటంటే.. మీరు కొత్తగా కొన్న ఇంటిని మళ్లీ మూడేళ్లలోపు విక్రయించొద్దు. ఇలా చేస్తే.. అంతకుముందు మీరు పొందిన మినహాయింపు రద్దయి.. పన్ను మొత్తం చెల్లించాల్సి రావొచ్చు.

ఇక్కడ మరో బెనిఫిట్ ఏంటంటే.. మీకు ఆస్తిని విక్రయించిన వెంటనే కొత్త ఇల్లు కొనుగోలు చేయాలన్న ఆలోచన లేకపోతే ఇందుకోసం బ్యాంకుల్లో ప్రత్యేకంగా క్యాపిటల్ గెయిన్స్ అకౌంట్ స్కీమ్ అందుబాటులో ఉంటుంది. ఈ ఖాతా తెరిచి దాంట్లో డబ్బు జమ చేయొచ్చు. పన్ను మినహాయింపు ఇక్కడ కూడా పొందొచ్చు. సమయం ఉన్నప్పుడు తిరిగి ఇల్లు కట్టుకోవచ్చు. పూర్తి వివరాల కోసం పన్ను నిపుణుల్ని సంప్రదించడం ఉత్తమం.