వాహనాల టైర్ల కింద నిమ్మకాయలు.. ఆచారమా? ఆరోగ్య సూత్రమా?

నేటి ఆధునిక కాలంలో కూడా కొత్త వాహనం కొన్నా లేదా ప్రయాణాలకు వెళ్తున్నా టైర్ల కింద నిమ్మకాయలు ఉంచడం మనకు కనిపిస్తూనే ఉంటుంది. చాలామంది దీనిని కేవలం ఒక మూఢనమ్మకంగా లేదా దిష్టి తగలకుండా చేసే ప్రక్రియగా భావిస్తారు. అయితే, ఈ సంప్రదాయం వెనుక ఒక బలమైన చారిత్రక కారణం దాగి ఉందనే విషయం చాలా తక్కువ మందికి మాత్రమే తెలుసు. మన పూర్వీకులు పాటించిన ప్రతి ఆచారం వెనుక ఏదో ఒక సామాజిక ప్రయోజనం దాగి ఉంటుందనడానికి ఇదొక చక్కని ఉదాహరణ.
గతంలో రవాణా సౌకర్యాలు ఇప్పటిలా అధునాతనంగా ఉండేవి కావు; ఎడ్లబండ్లు లేదా గుర్రాల మీద మాత్రమే ప్రయాణాలు సాగేవి. వర్షాకాలంలో బురదలో ప్రయాణించేటప్పుడు పశువుల కాళ్లకు ఇన్ఫెక్షన్లు సోకే ప్రమాదం ఎక్కువగా ఉండేది. నిమ్మకాయల్లో ఉండే సిట్రిక్ యాసిడ్ ఒక సహజమైన క్రిమినాశకారిగా (Antiseptic) పనిచేసి, పశువుల గిట్టలకు వ్యాధులు రాకుండా రక్షణ ఇచ్చేది. అందుకే అప్పట్లో ప్రయాణం మొదలుపెట్టే ముందు నిమ్మకాయలను తొక్కించడం ఒక ఆరోగ్యకరమైన అలవాటుగా ఉండేది.
కాలక్రమేణా ఎడ్లబండ్ల స్థానంలో మోటారు వాహనాలు వచ్చాయి కానీ, ఆ నిమ్మకాయలు ఉంచే అలవాటు మాత్రం మారలేదు. పశువుల ఆరోగ్యం కోసం మొదలైన ఈ ప్రక్రియ, కాలక్రమేణా వాహనాలకు "దిష్టి" తగలకుండా ఉండాలనే నమ్మకంగా రూపాంతరం చెందింది. సైన్స్ పరంగా చూస్తే ఇప్పుడు టైర్లకు ఎలాంటి ఇన్ఫెక్షన్లు రావు కాబట్టి దీని అవసరం లేదు. అయినప్పటికీ, సమాజంలో నెలకొన్న బలమైన విశ్వాసాల వల్ల ఈ పద్ధతి తరతరాలుగా కొనసాగుతూ వస్తోంది.
శాస్త్రీయ కోణంలో ఇప్పుడు దీని వల్ల ప్రయోజనం లేకపోయినా, మానసిక కోణంలో ఇది డ్రైవర్లకు ఒక రకమైన ధైర్యాన్ని ఇస్తుంది. "దైవ రక్షణ ఉందనే" భావన ప్రయాణీకులలో ప్రశాంతతను నింపుతుంది. ఏది ఏమైనా, ఒకప్పుడు పశువుల రక్షణ కోసం పుట్టిన ఈ 'సిట్రిక్ యాసిడ్' చిట్కా, నేడు ఒక సాంప్రదాయ వేడుకగా మారి మన సంస్కృతిలో భాగమైపోయింది. నమ్మకం ఏదైనా, ప్రయాణం సురక్షితంగా సాగాలనే ఆకాంక్షే దీని వెనుక ఉన్న అసలు ఉద్దేశం.