తెలంగాణ సాగు విప్లవం: కేంద్ర ఆర్థిక సర్వేలో కాళేశ్వరం, మిషన్ కాకతీయపై ప్రశంసల జల్లు

కేంద్ర ప్రభుత్వం తాజాగా విడుదల చేసిన ఆర్థిక సర్వే-2026 నివేదికలో తెలంగాణ వ్యవసాయ రంగం సాధించిన ప్రగతిని ప్రత్యేకంగా ప్రస్తావించింది. గత పదేళ్లలో రాష్ట్రంలో సాగునీటి లభ్యత పెరగడానికి బీఆర్‌ఎస్ ప్రభుత్వ హయాంలో చేపట్టిన కాళేశ్వరం ఎత్తిపోతల పథకం, మిషన్ కాకతీయ వంటి ప్రాజెక్టులే ప్రధాన కారణమని సర్వే కొనియాడింది. సాగునీటి రంగంలో తెలంగాణ అనుసరించిన వ్యూహాలు సత్ఫలితాలను ఇచ్చాయని, దీనివల్ల గ్రామీణ ఆర్థిక వ్యవస్థ బలోపేతం కావడమే కాకుండా రైతుల్లో భరోసా పెరిగిందని నివేదిక స్పష్టం చేసింది.
రాష్ట్ర ఆవిర్భావ సమయం నుంచి నేటి వరకు సాగు విస్తీర్ణంలో వచ్చిన మార్పులను విశ్లేషిస్తూ నివేదిక ఆసక్తికర గణాంకాలను వెల్లడించింది. 2014వ సంవత్సరంలో తెలంగాణలో కేవలం 1.31 కోట్ల ఎకరాలుగా ఉన్న సాగు విస్తీర్ణం, 2023 నాటికి 2.2 కోట్ల ఎకరాలకు చేరుకోవడం విశేషం. కేవలం తొమ్మిదేళ్ల కాలంలోనే ఇంతటి భారీ వృద్ధిని నమోదు చేయడం వెనుక ప్రభుత్వ నిరంతర కృషి మరియు నీటిపారుదల ప్రాజెక్టుల సకాలంలో పూర్తి కావడమే కీలక భూమిక పోషించాయని కేంద్ర సర్వే వివరించింది.
నీటిపారుదల సౌకర్యాల కల్పనలో తెలంగాణ ప్రభుత్వం అద్భుతమైన మైలురాయిని అధిగమించినట్లు ఈ నివేదిక పేర్కొంది. గత తొమ్మిదేళ్ల పాలనలో సుమారు 90 లక్షల ఎకరాలకు కొత్తగా సాగునీటి వసతి కల్పించడం ద్వారా కోటి ఎకరాల మాగాణి కల సాకారమైందని తెలిపింది. మిషన్ కాకతీయ ద్వారా చెరువుల పునరుద్ధరణ జరగడం వల్ల భూగర్భ జల మట్టం పెరిగిందని, కాళేశ్వరం ద్వారా గోదావరి జలాలు ఎగువ ప్రాంతాలకు తరలించడం వల్ల బీడు భూములు సైతం పచ్చని పొలాలుగా మారాయని నివేదికలో విశ్లేషించింది.
మొత్తంమీద, కేంద్ర ప్రభుత్వ వార్షిక ఆర్థిక నివేదికలో తెలంగాణ సాగునీటి రంగంపై ప్రశంసలు కురవడం రాష్ట్రవ్యాప్తంగా చర్చనీయాంశమైంది. ప్రాజెక్టుల నిర్మాణం కేవలం ఇంజనీరింగ్ అద్భుతాలుగానే కాకుండా, రైతాంగ జీవన ప్రమాణాలను మార్చిన విప్లవాత్మక చర్యలని ఈ సర్వే ద్వారా మరోసారి స్పష్టమైంది. దేశంలోని ఇతర రాష్ట్రాలకు కూడా తెలంగాణ సాగునీటి నమూనా ఒక ఆదర్శంగా నిలుస్తోందని, నిలకడైన వ్యవసాయ వృద్ధికి నీటి నిర్వహణే ప్రాతిపదిక అని కేంద్రం తన నివేదికలో క్రోడీకరించింది.